nước mắm có nguồn gốc từ đâu
Nếu bạn đang tìm kiếm một hương vị nước mắm đậm đà, thơm ngon thì đừng bỏ qua nước mắm Hoàng Gia với nguyên liệu 100% từ cá cơm và muối, có màu sắc và hương vị đạt chuẩn nước mắm ngon sẽ giúp cho bạn có được món nước mắm me có mùi vị vô cùng xuất sắc.
3. Thịt rang mắm tôm. Tới đây chắc mẹ đã trả lời được câu hỏi "bà bầu ăn mắm tôm được không" rồi nhỉ. MarryBaby sẽ mách mẹ một trong những món ăn được nhiều người yêu thích đó là thịt rang mắm, mẹ bầu vừa có thể trổ tài món ăn như một cách thỏa cơn
1 suất nem nướng đâu đó được 10 cái, có xoài xanh, 2 con cá bò và 2 ly nước hơn khoảng hơn 180k chút. Mắm quán- chân gà chiên mắm. Nguồn: @ninheating. Quán có mì khô, mì nước, mì sốt vang và cả bún bò nam bộ nhưng xin lỗi no quá hem thử hết được. Các bô lão cho thêm
Vay Tiền Nhanh Iphone. Câu chuyện về nguồn gốc của nước mắm - Nước mắm bắt nguồn từ đâu và có từ bao giờ? Nước mắm là loại gia vị không thể thiếu trong bữa cơm của mọi gia đình người Việt. Sự gắn bó và phổ biến của nước mắm với đời sống khiến cho nhiều người cứ đinh ninh rằng nước mắm của người Châu Á phát minh ra. Tuy nhiên sự thật lại không phải thế. Vậy nước mắm bắt nguồn từ đâu và có từ bao giờ? Câu chuyện về nguồn gốc của nước mắm mà Vạn Hoa chia sẻ ngày hôm nay sẽ giúp bạn giải đáp chính xác vấn đề Nước mắm trên thế giới có từ bao giờ?La Mã là nơi xuất hiện nước mắm đầu tiênLịch sử của nước mắm trên thế giới là câu chuyện kể của 2000 năm về trước. Các nhà khoa học dựa trên những di tích còn sót lại tìm được cho rằng nước mắm có nguồn gốc từ thời Đế quốc La Mã, tức là từ năm thứ 27 trước CN, có tên gọi là garum. Garum thời đó thường được đựng trong các vò gốm cổ đặc trưng vùng Địa Trung Hải. Những dấu vết về garum được tìm thấy đầu tiên trong những chiếc vò cổ trên các con tàu bị đắm ở Hy Lạp. Về sau, người ta tiếp tục phát hiện thêm các xưởng sản xuất Garum cổ tại Ý, với qui mô nhà xưởng lớn nhất là ở Pompeii. Ngày nay, trong bảo tàng ở thành phố Pompeii vẫn còn trưng bày các bình gốm đựng Garum. Cách người La Mã làm garumCách người La Mã cổ đại chế biến garum thời kỳ đó cũng khá đa dạng. Họ có thể chưng cất nguyên con hoặc chỉ dùng máu và nội tạng của con cá. Nguyên liệu càng tốt thì garum lạ càng đắt tiền. Trong đó cách làm phố biến nhất là cá sau khi đánh bắt về họ sẽ tiến hành lọc bỏ xương cá rồi cho cá cùng máu cá và ruột cá vào trong bình gốm có nước muối. Cách ủ cá với nước muối để lên men giống với nguyên tắc là nước mắm của người châu Á hiện tại tuy nhiên thời đó người La Mã dùng ít muối hơn. Ngoài ra họ cũng cho các loại rau mùi như lá kinh giới và một số loại thảo dược khác để giảm mùi hôi, ngăn ngừa vi khuẩn phát triển và gia tăng hương vị cho garum. Tiếp đó các bình gốm đựng garum sẽ được đem đi phơi nắng nhiều ngày. Sau khi cá rục, lên men và dậy mùi hoàn hảo, họ sẽ gạn, ép lấy nước cốt vào một chiếc hũ riêng để sử dụng. Giá của garumVào thời đấy, người La Mã niêm yết giá cụ thể cho từng loại garum. Giống như rượu vang, garum thời đó có nhiều loại khác nhau, dùng cho các tầng lớp, đẳng cấp khác nhau. Tầng lớp quý tộc, giàu có sẽ dùng loại garum được lên men từ cá thu có tên là garum nigrum hay còn gọi là Garum đen. Đây là loại garum ngon nhất thời bấy giờ. Còn những người dân lao động hoặc nô lệ nghèo khổ thì chỉ dùng garum được lên men từ ruột cá hay vây cả. Chất lượng tất nhiên không thể so sánh được với loại garum thượng hạng. Người ta cho rằng, do sự quý hiếm của muối ở Châu Âu thời đó mà garum ra đời đã cứu cánh cho những người dân nghèo khổ lúc bấy giờ. Tuy nhiên giá của một bình garum thời đó không hề rẻ. Với những bình garum thượng hạng tính theo đồng tiền ngày nay có thể lên đến 500$. Loại bình đựng garum thời La MãNgười La Mã xưa hay đựng garum trong các kiểu bình amphorae. Loại bình này có dạng đáy nhọn với 3 ưu điểm nổi bật đó là dễ cố định trên bề mặt mềm như đất cát, dễ vận chuyển đi xa bằng đường biển khi xếp chồng lên nhau và cuối cùng là phù hợp với kỹ thuật thời đó chuộng kiểu bình đáy nhọn ít bị vỡ ở điểm liên kết giữa đáy bình và thành bình. Garum và con đường tơ lụaGarum dần biến mất ở Italia khi đế quốc La Mã sụp đổ và bọn cướp biển tàn bạo sẵn sàng đốt phá, triệt tiêu tất cả công thức chế biến. Nhưng may mắn là garum được các thương nhân La Mã đem đi trao đổi, buôn bán với các quốc gia khác trên thế giới thông qua con đường tơ lụa nổi tiếng trên biển. Các nhà khoa học tìm thấy dấu vết từ chặng hành trình của những bình garm xuất phát từ cực tây thành Roma, men theo bờ biển nam Ấn Độ, vào đến biển Thái Bình Dương và đến quốc gia Chăm Pa. Một nghiên cứu khác lại cho rằng người La Mã đã thực hiện giao dịch với các thương nhân người Trung Hoa ở con đường tơ lụa. Nhờ đó mà nước mắm đã du nhập vào phương Đông, đầu tiên là tại Trung Hoa. Sau đó lan dần đến Hàn Quốc, Nhật Bản, rồi đến khu vực Đông Nam Á trong vòng năm sau đó. 2. Nguồn gốc của nước mắm ở Việt NamNước mắm Việt Nam có từ bao giờ?Tiếp nối câu chuyện về garum trên con đường tơ lụa. Nhiều người lầm tưởng rằng nước mắm cho người Pháp du nhập vào nước ta từ thời Pháp thuộc bởi có tài liệu từ những năm 20 của thế kỷ 20 cho rằng nước mắm cho một người Pháp biên soạn. Sự thật là người Việt ta biết đến garum và học được cách làm garum từ người Chăm Pa. Kể từ năm 1963, khi vương quốc Chăm Pa sáp nhập hoàn toàn vào Đại Việt thì garum mới dần trở nên phổ biến trong đời sống nước dân nước ta. Trước đây nước ta đã có nhiều loại mắm khô nên khi thấy garum có dạng lỏng người dân đặt lên khác là mắm nước, về sau gọi quen là nước mắm. Một số nghiên cứu lịch sử khác cho rằng vào trước năm 997, người Việt đã biết làm, dùng nước mắm. Thứ nước chấm cho người Việt ta sáng tạo ra lúc bấy giờ chắc hẳn phải là một loại đặc sản có tiếng, hiếm có khó tìm nên các vua chúa Trung Hoa cách xa vạn dặm đường cũng ngửi thấy mùi thơm mà bắt nước ta phải cống nộp hằng năm cho họ. Việt Nam không phải là quốc gia duy nhất trong khu vực Đông Nam Á biết làm nước mắm. Nhiều quốc gia khác cũng có sản phẩm cá và muối lên men giống với nước mắm nhưng tên gọi mỗi nơi lại khác nhau. Tuy thiên thông qua những bằng chứng lịch sử thu thập được thì có thể khẳng định nước mắm của Việt Nam xuất hiện đầu tiên và lâu đời nhất. Theo thời gian, nước mắm dần trở nên phổ biến. Hầu như địa phương nào có biển đều phát triển nghề làm nước mắm. Đầu tiên chỉ làm cho nhà, chia sẻ với bà con làng xóm ăn. Dần dần nước mắm trở thành một sản phẩm buôn bán, giao thương không chỉ ở trong nước mà cả nước ngoài. Nhờ vậy chúng ta gìn giữ được giọt mắm Việt dù trải qua bao thăng trầm bể dâu của lịch sử. Nước mắm giờ đây đã đi ra ngoài biên giới quốc gia, là niềm tự hào của đất nước ta, dân tộc ta trước bạn bè thế giới. Nước mắm trong tài liệu lịch sửĐi tìm nguồn gốc của nước mắm, phong phú và chính cống nhất phải kể đến các văn kiện lịch sử từ đời hậu Lê. Đại Việt sử ký toàn tư bản khắc in vào năm 1697 là cuốn Việt sử đầu tiên có đề cập đến nước mắm. Trong cuốn sách có viết năm 997 vua Tống Chân Tông của nhà Tống đã bãi bỏ lệnh cống nạp nước mắm và các triều điều Trung Hoa trước đó đã ban bố với Đại Việt. Như vậy, ý kiến cho rằng người Việt đã sản xuất nước mắm từ trước năm 997 ở trên là hoàn toàn có căn cứ. Bên cạnh đó, nhiều tài liệu lịch sử khác có ghi nhận sự xuất hiện của nước mắm như Phủ Biên Tạp Lục của Lê Quý Đôn, lịch Triều Hiến Chương Loại Chí của Phan Huy Chú, Gia Định Thành Thông Chí của Trịnh Hoài Đức, Khâm Định Đại Nam Hội Điển Sự Lệ và Đại Nam Nhất Thống Chí… Qua từng thời đại vua chúa khác nhau, chúng ta thấy được sự phổ biến và nổi tiếng của nước mắm. Thậm chí, thứ gia vị bình dân này còn là vật cống phẩm như một loại sưu thuế. Sử Việt ghi chép lại, thời Lê mạt, nước mắm Hàm Hương vùng Cảnh Dương Quảng Bình được vua Lê – chúa Trịnh coi là vật phẩm cống. Nước mắm từ Nam Định và Ninh Bình là vật phẩm nộp thuế biệt nạp cho triều đình dưới triều vua Minh Mạng. 3. Nguồn gốc nước mắm ở một số quốc gia trên thế giớiPhápTừ 2000 năm trước, người Pháp ở vùng Bretagne cũng biết làm và sử dụng “nước mắm”. Theo TS. Françoise Coulon, quản thủ ở Bảo tàng Mỹ thuật Rennes, thủ phủ của vùng Bretagne, thì từ đầu Công nguyên, cư dân cổ đại ở Bretagne đã biết cách làm ra nước mắm bằng cách ướp cá biển với muối để chiết ra một thứ nước cốt mà họ gọi là garum. Garum được dùng như một thứ thực phẩm khá phổ biến thời bấy ĐiểnThụy Điển cũng là một trong số quốc gia có lịch sử chế biến và sử dụng nước mắm lâu đời. Nước mắm của họ có tên gọi tên, là surstromming. Surstromming được làm từ herrings - một loại cá nhỏ. Sau khi đánh bắt, người Thụy Điển sẽ bỏ cá herrings vào trong chiếc thùng gỗ lớn và cho muối vào để ướp. 48 giờ sau khi ướp, cá bắt đầu mềm thì người ta ngắt đầu cá và vứt bỏ phần ruột, cho thêm muối vào và ướp tiếp đến khi cá dậy mùi và mục dần. Tuy nhiên, người dân Thụy Điển không chiết lấy nước cốt để để sử dụng mà dùng như một loại thức ăn, họ thích dùng món này với bia hoặc rượu mạnh. Do đó, nó giống với cách làm mắm của người Việt mình hơn là nước mắmHàn QuốcNhắc đến Hàn Quốc, chúng ta sẽ nghĩ ngay đến kim chi nổi tiếng đã làm nên thương hiệu cho quốc gia này. Người Hàn Quốc thích muối các loại rau củ trong những chum vại lớn và dùng làm món ăn kèm trong bữa cơm. Trong đó phổ biến nhất là món kim chi cải thảo được làm từ cải thảo, bột ớt, hành lá, bột nếp, củ cải, cà rốt...và một loại gia vị không thể thiếu chính là mochi aek chok. Đây một thứ “nước mắm” của xứ kimchi. Mochi aek chok được làm từ cá cơm với quy trình và cách thức tương tự như cách làm nước mắm của người Việt nhưng người Hàn chỉ dùng nó để muối kim chi mà không dùng để ăn như người Việt mình. Nước mắm là một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần và văn hóa ẩm thực của người Việt. Thật khó có thể tưởng tượng nổi một ngày nào đó mâm cơm trên bàn thiếu đi hương vị của nước mắm truyền sức khỏe gia đình của bạn! Hãy sử dụng gia vị sạch trong mỗi bữa ăn.
Thời đó, nước mắm được dùng để thay thế muối trong nấu ăn và làm nước sốt bằng cách kết hợp với mật ong, rượu vang, giấm, thảo dược và dầu. Từ biết bao đời nay, ở các nước Đông Nam Á nói chung và Việt Nam nói riêng, nước mắm đã trở thành thứ gia vị không thể thiếu trong bữa ăn hàng ngày, đến nỗi hầu như ai cũng mặc định rằng đây chính là nơi đã sản sinh ra thứ gia vị vang danh khắp thế giới này. Nhưng sự thật hoàn toàn không phải như thế, nước mắm bắt nguồn ở tận châu Âu từ cách đây rất lâu. Nước mắm không có nguồn gốc từ Đông Nam Á hay Việt Nam như nhiều người vẫn tưởng. Theo sử sách ghi lại, nước mắm có nguồn gốc từ thời Đế quốc La Mã từ năm thứ 27 trước CN, có tên gọi là garum, được chưng cất bằng cách ướp cá với muối rồi ủ cho lên men, giống hệt với cách làm nước mắm ở châu Á hiện tại. Có điều thời đó người La Mã dùng ít muối hơn, chỉ có 15% lượng muối so với 50% như ngày nay, giúp cho garum chứa nhiều dưỡng chất hơn và đậm đà hương vị hơn. Đây là một tấm khảm khai quật được từ phần nền một cửa hiệu bán garum ở Pompeii, thành phố bị núi nửa chôn vùi vào năm 79 sau CN, cho thấy nước mắm đã trở nên phổ biến như thế nào vào thời đó. Ngoài ra, cách chế biến garum của họ thời ấy cũng khá đa dạng, có loại được chưng cất bằng cá nguyên con, loại khác chỉ dùng máu và nội tạng của cá. Những loại cá được sử dụng để chế biến garum chủ yếu là cá ngừ, cá thu, cá trống và cá mòi. Sau khi chưng cất xong, người ta sẽ cho thêm lá kinh giới cùng một số loại thảo dược khác vào để tăng hương vị và ngăn ngừa vi khuẩn phát triển. Những chiếc bình đựng garum được khai quật tại tàn tích Pompeii. Cũng giống như rượu vang, garum thời đó cũng có nhiều loại khác nhau và ở nhiều đẳng cấp khác nhau. Loại dành cho nô lệ thì rất rẻ, ai cũng mua được, trong khi đó giá của một chai garum thượng hảo hạng dành cho giới quý tộc có thể lên đến một số tiền tương đương với 500 đô hơn 11 triệu đồng ngày nay. Với hương vị thơm ngon đậm đà, garum được dùng để thay thế muối trong nấu ăn và làm nước sốt bằng cách kết hợp với mật ong, rượu vang, giấm, thảo dược và dầu. Khi Đế quốc La Mã sụp đổ cùng với sự tràn ngập của bọn cướp biển, sẵn sàng chém giết, đốt phá, công thức chế biến garum cũng từ đó mà biến mất ở Italia. Tuy nhiên, bằng cách nào đó, có lẽ là thông qua việc giao dịch và trao đổi hàng hóa với người Trung Hoa trên Con Đường Tơ Lụa từ trước đó, nước mắm đã du nhập vào phương Đông, đầu tiên là tại Trung Hoa, sau đó lan dần đến Hàn Quốc, Nhật Bản, rồi đến khu vực Đông Nam Á trong vòng năm sau đó. Người Trung Quốc và Nhật Bản hiện tại dùng nhiều nước tương, nhưng không có nghĩa họ không còn dùng nước mắm nữa. Tuy nhiên, nếu như ở Trung Quốc hay Nhật Bản, thói quen sử dụng nước mắm trong ẩm thực trở nên mai một dần sau thế kỷ 14 vì sự xuất hiện của nước tương xì dầu thì ở Đông Nam Á, truyền thống này vẫn được nối tiếp cho đến tận ngày nay, thậm chí ở mỗi đất nước và mỗi vùng miền, cách chế biến nước mắm cũng khác nhau. Hơn thế nữa, người ta còn sáng tạo ra nhiều loại mắm khác nhau để thay đổi khẩu vị và tăng thêm tính đa dạng cho bữa cơm hàng ngày, chẳng hạn ở Việt Nam có thêm mắm ruốc hay mắm nêm. Hiện tại Đông Nam Á đang là khu vực sử dụng nước mắm rất nhiều trong ẩm thực, nhưng mỗi quốc gia lại có mỗi cách chế biến khác nhau. Từ lâu, nước mắm Việt Nam đã vang danh khắp thế giới vì độ thơm ngon không đâu sánh bằng, và khi nói đến nước mắm, sẽ thật thiếu sót nếu không nhắc đến nước chấm. Một chén nước chấm được gọi là thơm ngon đến giọt cuối cùng nếu có thêm một chút tỏi, một chút ớt tươi, một chút đường, và một chút chanh. Nếu ăn các món hải sản hay đồ tanh, người ta có ngay chén nước mắm gừng. Nếu muốn ăn kèm báo bèo, bánh xèo hay các loại bánh bột khác, người ta có chén nước mắt ngọt ngâm dưa chua. Hoặc chỉ đơn giản là nếu muốn cảm nhận độ thơm ngon đậm đà của nước mắm nguyên chất, người ta chỉ cần dằm thêm trái ớt. Dù không phải được người Việt phát minh ra nhưng từ biết bao đời nay, chén nước mắm đã trở thành món ăn gắn liền với mảnh đất và tâm hồn người Việt. Dù có đi đâu xa, người ta vẫn luôn nhớ và thèm đến thứ gia vị nồng ấm này và mong ngóng đến ngày trở về quê hương. Chén nước mắm ớt tỏi điển hình của người Việt. Nước mắm gừng để ăn hải sản, thịt vịt... Nước mắm ngọt ngâm dưa chua để ăn bánh xèo. Một chén nước mắm ớt cay kinh điển, rất thường gặp ở miền Trung Việt Nam, chẳng hạn Huế. Mắm ruốc, một biến thể khác của nước mắm. Ảnh Internet
chúng ta vẫn nghĩ rằng nước mắm có nguồn gốc từ Châu Á. Tuy nhiên, khi tìm hiểu về nguồn gốc của nước mắm câu trả lời lại khiến rất nhiều người ngạc nhiên. 1. Lịch sử nguồn gốc nước mắm Việt NamĐể nói lịch sử nước mắm Việt Nam không thể không kể đến giai thoại lịch sử khi đế chế La Mã sụp đổ, Garum cũng dần biến mất ở Italia. Rất may mắn là phương pháp làm Garum đã được các thương nhân La Mã mang đi trao đổi, thông thương với các quốc gia khác thông qua con đường tơ trình của con đường tơ lụa được xuất phát từ cực tây Thành Roma, men theo bờ biển Nam Ấn Độ, vào Thái Bình Dương và đến vương quốc Chămpa. Chămpa chính là một trong những nơi bắt nguồn nguồn gốc nước mắm Việt Nam chứ không phải do Pháp du nhập nước mắm vào Việt Nam.Từ năm 1963, khi Chăm Pa sáp nhập hoàn toàn vào đất nước Đại Việt thì garum dần trở thành gia vị phổ biến trong đời sống mà người dân hay gọi là mắm nước về sau này đổi thành nước mắm. Người Chăm Pa phổ biến nước mắm đầu tiên ở Việt Nam từ vùng đất Phan Thiết ngày nay, sau đó lan truyền ra các tỉnh thành khác trên toàn quốc. Ở mỗi nơi cách làm nước mắm cũng có sự thay đổi tùy vào phương pháp sản xuất khác chung của các sản phẩm nước mắm Việt Nam chuẩn chính là làm theo phương pháp truyền thống như gài nén hoặc đánh đảo, tạo ra loại nước mắm cốt đầu tiên là loại thượng hạng và các loại mắm loại 1, loại 2, mắm nấu... Mỗi một loại nước mắm sẽ có mức giá khác nhau tùy vào nhu cầu sử dụng của người tiêu dùng. Mắm được làm từ nguyên liệu phổ biến là cá + muối trộn theo tỉ lệ nhất định, sau đó để lên men tự nhiên khi nào mắm nhuyễn, chín đều thì chắt cốt hoặc rút cốt ra đóng chai và sử sử nước mắm Việt Nam so với các quốc gia ở Đông Nam Á là nơi có truyền thống làm mắm lâu đời nhất. Điều này được minh chứng thông qua những tư liệu, bằng chứng lịch sử được thu thập từ các nhà nghiên cứu tìm ra từ những năm 997 người Việt đã biết làm và dùng nước sử nước mắm Việt Nam có ghi rõ nét nhất vào thời Hậu Lê trong cuốn Đại Việt Sử Ký Toàn Thư năm 1697, nước mắm được nhắc đến như một gia vị đặc trưng, quen thuộc được sử dụng hàng ngày. Bên cạnh đó, cũng có một số bằng chứng cho rằng nước mắm đã có từ những năm 997 khi vua Tống Chân Tông thời nhà Tống bãi bỏ sắc lệnh cống nạp nước mắm mà các triều đại Trung Hoa từ trước đó đã áp dụng vào Đại vậy nguồn gốc nước mắm Việt Nam có từ rất lâu đời, đủ cơ sở để chúng ta tin rằng đây được xem là quốc hồn - quốc túy mà người Việt ngày nay vẫn đang gìn giữ, phát triển trở thành gia vị rất đặc trưng phân phối trên toàn thế giới rất đáng để tự đây là một số chia sẻ lịch sử nguồn gốc nước mắm truyền thống bắt nguồn từ đâu, giúp chúng ta giải đáp nhiều thắc mắc khi sử dụng loại gia vị quen thuộc ngay cho Nước Mắm Bé Bầu. Info nếu bạn cần hỗ trợ mua nước mắm ngon sạch2. Lịch sử nguồn gốc nước mắm bắt nguồn từ đâu?Chúng ta đều biết rằng lịch sử nước mắm có từ rất lâu đời, nhưng không rõ nguồn gốc nước mắm bắt nguồn từ đâu. Do Nước Mắm Chắt đã quá quen thuộc với người Việt và các nước ở Châu Á nên chúng ta vẫn nghĩ rằng nước mắm có nguồn gốc từ Châu Á. Tuy nhiên, khi tìm hiểu về nguồn gốc của nước mắm câu trả lời lại khiến rất nhiều người ngạc sử nước mắm trên thế giới có nguồn gốc từ rất lâu đời được tính từ năm thứ 27 trước CN khoảng 2000 năm về trước vào thời kì La Mã. Khi các nhà khoa học tìm ra được những di tích còn xót lại trên con tàu bị đắm có xuất hiện một loại gia vị gần giống với nước mắm ngày nay chúng ta vẫn hay sử dụng và được gọi là Garum. Loại gia vị này được đựng trong những vò gốm cổ có giá trị rất đắt đỏ vào thời bấy vậy, nước mắm lần đầu tiên xuất hiện có nguồn gốc từ La Mã. Về sau các nhà khoa học còn phát hiện thêm một số xưởng sản xuất Garum cổ tại Italia và nơi có quy mô lớn nhất là ở Pompeii. Ngày nay, chúng ta vẫn có thể nhìn thấy các bình gốm đựng Garum khi có cơ hội tham quan trong bảo tàng ở thành phố vào thời bấy giờ được sản xuất theo nhiều phương pháp khác nhau. Nguyên liệu sản xuất Garum gồm có các loại cá phổ biến như cá cơm, cá ngừ, cá thu... sau khi đánh bắt xong sẽ lọc bỏ hết xương, chỉ dùng thịt cá, máu cá, nội tạng cá... hoặc dùng nguyên con cá ướp cùng với muối và có thêm ít thảo dược để mắm dậy mùi. Garum sẽ được muối trong các bình gốm, để phơi dưới nắng giống như phương pháp sản xuất nước mắm truyền thống bây giờ nhiều làng nghề vẫn áp dụng. Khi mắm rục, nhuyễn người làm mắm sẽ thực hiện công đoạn gạn mắm, ép lấy nước mắm nguyên chất và đựng vào hũ chuyên dùng đựng trị của Garum thời bấy giờ sẽ được tính dựa trên nguyên liệu sản xuất, hũ đựng mắm và phân thành từng hạng mắm rất giống như cách chúng ta định giá nước mắm ngày này. Với các loại Garum thượng hạng làm từ cá ngừ, cá thu... sẽ có giá cao nhất và thường dành cho giới quý tộc ăn. Còn các loại Garum làm từ nội tạng cá, vây cá là gia vị dành cho tầng lớp thu nhập thấp. Giá 1 chai Garum vào thời bấy giờ không hề rẻ, nhất là loại thượng hạng tính theo giá trị tiền ngày nay có thể lên đến 500$.Như vậy câu trả lời nguồn gốc nước mắm bắt nguồn từ đâu chính là xuất phát từ thời kì La Mã từ năm thứ 27 trước Công Nguyên với tên gọi thời bấy giờ là Garum.
nước mắm có nguồn gốc từ đâu